Spotkanie w zimowy poranek

Fotograf: Adrianna Steć

  Czarne włosy, długa grzywka, rzucająca niewielki cień na ładną twarz z dużymi, ciekawymi oczami i czerwonymi od mocnej szminki, ustami. Taka właśnie osoba wchodzi do naszej czytelni. Nikt by się nie spodziewał, że ta, na pierwszy rzut oka młodziutka dziewczyna, mająca mroczny styl ubierania się, okaże się wspaniałą, mądrą i wrażliwą poetką. Katarzyna Fetlińska przybyła do naszego liceum 14 grudnia, aby zaprezentować swój tomik poezji pt. „Glossolalia”, którego tytuł mówi o darze posługiwania się językami niezrozumiałymi dla innych.

Szybko się u nas klimatyzuje i prosi o to, aby mówić sobie na ty. Rozpoczyna spotkanie od przeczytania nam swojego wiersza „In Absentia 2000”. W utworze autorka, jak sama podkreśla, starała się oddać głos osobie, o której jest wiersz. W tym przypadku mówi on o kobiecie, przebywającej w szpitalu psychiatrycznym, mającej problem z oddzieleniem dwóch światów, realnego i wyimaginowanego. Jej rozdwojenie jaźni jest spowodowane chorobą zwaną schizofrenią.
   Nikt nie spodziewał się, że sposób przeczytania tego wiersza zrobi na nas tak ogromne wrażenie. Po skończeniu deklamacji, autorka otrzymuje gromkie brawa. Nie na co dzień spotyka się poetę, który czyta swoje dzieła z taką pasją i zaangażowaniem. Kasia podkreśla, że chciała, aby żeby wiersz czytany po cichu i  na głos mógł wywierać różne odczucia i emocje.

Fotograf: Adrianna Steć

 

W dalszej części spotkania poetka opowiada nam, że swoją przygodę z pisaniem rozpoczęła w wieku szesnastu lat. Na początku były wiersze o miłości, o uczuciu, które jej wtedy towarzyszyło. Teraz swoje inspiracje czerpie z zagranicznych oraz polskich poetów, np. Mikołaja Sępa Szarzyńskiego oraz z muzyki metalowej, która jest bliska jej sercu.

Na pytanie czy boi się opinii innych, odpowiada, że boi się chamstwa ze strony drugiego człowieka, konfrontacji z osobami, które chcą oceniać, a tak naprawdę nie wiedzą o czym mówią.

Moim zdaniem Katarzyna Fetlińska jest przykładem, na to, że pomimo młodego wieku można odnosić sukcesy. Wspaniała poetka, o której pewnie nie raz jeszcze usłyszymy.

M.W.

Relacja z Pogotowia-literackiego z A. Sosnowskim

      „Chodźmy na pola”


   We Wrocławiu, choć do kalendarzowej zimy jeszcze kilka tygodni, już widać jej wszystkie symptomy,
śnieg po kolana, buty brudne od błota i niestety – ludzie umierający wśród tłumu. Przechodząc
Przejściem Świdnickim zauważyłem leżącego na schodach mężczyznę, ot jeden z wielu bezdomnych
żebraków, którzy w zimne dni zgubnie rozgrzewają się alkoholem. Przeraziłem się, nie tym, że
muszę ratować człowieka – bo wiem jak to robić, ale obojętnością ogromu ludzi, którzy niczym
cienie przechodzili obok. Koniec końców przyjechał radiowóz, by zabrać tego człowieka na Izbę
Wytrzeźwień, a ja spóźniony przyszedłem do ciepłej i jasnej sali Biura Literackiego. Był 6 grudzień
godzina 18, czyli Pogotowie Literackie, tym razem z Andrzejem Sosnowskim, poetą, tłumaczem,
redaktorem. Miało się jednak wrażenie, że spotkanie nie jest właściwie z nim, lecz z kimś innym…

  „Chodźmy na pola, zanocujmy w wioskach” jest to cytat z „Pieśni nad Pieśniami” czyli według
Sosnowskiego najpiękniejszej pieśni o miłości. Uważa, że przełamanie tego wersu jest genialne, „chodźmy na pola” jest czymś zwyczajnym, ale „zanocujmy w wioskach” daje nadzieję na przygodę, na jakieś niezwykłe przeżycia. Podobnie jak mickiewiczowski cytat „Śniła się zima, ja biegłem w szeregu”.

   Jednak nie o wersach i ich łamaniu dane było nam rozmawiać, lecz o trzecim, najwybitniejszym, zdaniem gościa, autorze wszechczasów, a mianowicie o Jeanie Arturze Rimbaud. Wskazuje już na to pierwszy wiersz i jego tytuł „REM”. Od razu widać w nim wiele znaczeń, jak chociażby do fazy snu R.E.M. kiedy to pojawiają się marzenia senne.

   W tym momencie zauważyłem podobieństwo Rimbaud'a z bezdomnym, którego uratowałem przed zamarznięciem, obaj byli zagubieni. Rimbaud w czasie swego krótkiego życia popadł w alkoholizm, stał się włóczęgą, by na chwilę, przed śmiercią, odnaleźć siebie gdzieś, na terenie dzisiejszej Etiopii. Tułaczka Rimbauda została podkreślona, Sosnowski wspomniał o powtarzającym się w twórczości tego poety dążeniu do Zanzibaru, nigdy tam nie dotarł.

   Przez całe spotkanie przewijał się też, w formie żartu, motyw papierosów, na tyle często, że
Sosnowski wyjawił nam ulubioną markę papierosów, koniec końców nie udało się nikomu zapalić,
ponieważ z uwagi na czujniki dymu skończyło by się to potopem. W miarę trwania spotkania autor
coraz częściej wspominał o swojej potrzebie, jak gdyby chciał się wyrwać.

   Ponieważ nieubłagalnie zbliżał się 21 grudzień, a dodatkowo w tomiku pojawiają się ilustracje z Kodeksu Drezdeńskiego, zapytano Sosnowskiego o to, czy wierzy w koniec świata, który ma nastąpić tego dnia. Odpowiedział, że bardzo liczy na koniec świata, ale nie stanie się to za jego życia.

    Chwilę poświęcono też muzyce, która to stanowi istotną część nowego tomiku, sam tytuł bowiem pochodzi z piosenki Davida Bowiego „It’s no game” („Silhouettes and shadows watch the revolution”). A sam poeta zapytany o ostatnią piosenkę na Titanicu wybrał „Ashes to ashes” tego samego wykonawcy.
    Poeta mówił również o angielskich słowach, „disaster” oznacza „nieszczęście”, ale po rozbiciu go otrzymujemy dis-nie aster-gwiezdny, czyli oznacza to coś co nie jest „po myśli” gwiazd, „piękne słowo” – skomentował Sosnkowski. Podobnie jest z „butterfly” – „motyl”. Po rozbiciu uzyskujemy butter - masło, fly - latać. Pozornie to bez sensu, lecz gdy dotyka się delikatnych skrzydeł motyla… to tak jak by dotykało się masła...

Marcin Śledziński

Sylwetka K. Fetlińskiej

Autor: Bianka Kopejkin

Imię: Katarzyna

Nazwisko: Fetlińska

Urodzona: 1991r.

Wykształcenie: Studentka filologii angielskiej na Uniwersytecie Warszawskim.

Katarzyna Fetlińska swoje zamiłowanie do poezji odkryła gdy miała 16 lat. Zaczęła pisać wiersze i jej twórczość została doceniona. W 2011 roku została laureatką projektu Biura Literackiego „Połów. Poetyckie debiuty”. Wydała swoje wiersze w czasopismach "Rita Baum", "Pogranicza" i „ Neurokultura". Jej największym sukcesem było opublikowanie własnego tomiku "Glossolalia" (2012).

                                                                                                                                                     

M.Ż

Pasja...

 
    Rysowanie, od kiedy pamiętam, było elementarną częścią mojego życia. Przychodziło naturalnie, z łatwością, kreska po kresce rysowałam każdy obraz, jaki wyobraźnia podsuwała mi przed oczy. Wkrótce, wraz z każdym dniem dorastania, powoli poznawałam świat i innych twórców. Zauważyłam, że moje rysunki nie są idealne - a jak każdy dążyłam do perfekcji. Dlatego też pewnego rodzaju rywalizacja stała się częścią świata sztuki. Poznawałam nowe techniki, obserwowałam innych artystów, znosiłam krytykę, poprawiałam błędy i zaczęłam, od czasu do czasu, zbierać pochwały w świecie, w którym każdy dzień to wyzwanie, a każde wyzwanie to eksplozja emocji. Największą rewolucję moja kariera artysty przeżywa w liceum. To tu zmienia się mentalność młodych ludzi, wraz z poznawaniem siebie, kształtuje się  światopogląd.  I o ile w pierwszym roku nie ujawniałam się ze swoją pasją, tak w obecnym aktywnie biorę udział w różnych konkursach.
   Niedawno ogłoszono nowy: "Komiks wierszem" organizowany przez Port Literacki. Najważniejsza zasada została opisana w nazwie konkursu - trzeba stworzyć komiks na podstawie wiersza.
   Sprawy zaczęły się komplikować na poziomie technicznym, gdzie problemy sprawiała rezerwacja wiersza oraz ograniczenia w postaci dozwolonej ilości plansz. Jednak organizatorka, pani Kamila Pawluś, okazała się bardzo życzliwa i mimo wielu komplikacji oraz problematycznych maili, które do niej pisałam, zawsze wyciągała pomocną dłoń. W końcu otrzymałam wiersz Andrzeja Sosnowskiego "I nic dziś już nie". Samodzielna interpretacja pozostawiała w mojej głowie wiele wątpliwości i nie dawała żadnego pomysłu na graficzne wykonanie. Jednak dzięki pomocy pani Izabelli Kubickiej - mojej nauczycielki języka polskiego, sprawa stała się przejrzysta jak kropla łzy. Tym razem niespodziewanie moja Muza przybrała postać polonistki, dzięki której komiks sam naszkicował się w mojej wyobraźni. Po dłuższej rozmowie okazało się również, że obie miałyśmy podobny sposób rozumienia wiersza.
Z powodu również ograniczonej liczby czasu na realizację komiksu straciłam przeszło czterdzieści trzy godziny na wykonanie - od szkicu aż po efekt końcowy. Cztery wstępne szkice, dwadzieścia zmarnowanych kartek, ciągnąca się w nieskończoność praca z komputerem. Nieprzespana noc i ciężki weekend były tego warte - nigdy nie zapomnę miny pani Pawluś, kiedy przyniosłam gotowe plansze do Biura Literackiego. "Tak szybko?" usłyszałam od niej, przypomniawszy sobie niekończącą się noc i połamane ołówki.

Fotograf: Adrianna Steć

       Każdy proces twórczy uwalnia wachlarz emocji, które kolejno przenikają artystę z każdą mijającą godziną. Efekt końcowy zawsze jest tego wart. Finał konkursu rozstrzygnie się dopiero w kwietniu przyszłego roku, ale niezależnie od tego czy przejdę do kolejnego etapu, czy wygram, czy nie - nigdy nie będę żałować zdobytego doświadczenia, tych wszystkich emocji oraz możliwości zostawienia po sobie śladu.

Bianka Kopejkin

Relacja z pogotowia z B. Zadurą

Ptaszek zmartwychwstał szybko

   W jeden z pierwszych, naprawdę zimnych wieczorów w ramach już szóstego Pogotowia Literackiego 22 listopada odbyło się spotkanie z poetą, prozaikiem i tłumaczem Bohdanem Zadurą promujące jego nowy tomik „Zmartwychwstanie Ptaszka”. Tomiku wyjątkowego, bo powstałego z myśli i snów autora, składającego się z krótkich, często jednozdaniowych wierszy jak: "Modlitwa feministki - Boże jaka jesteś piękna" („Modlitwa feministki") oraz długich, rozbudowanych, jak tytułowe „Zmartwychwstanie Ptaszka”.

 Część właściwa spotkania rozpoczęła się od odczytania „Zmartwychwstania Ptaszka,” wiersza poświęconego Henrykowi Berezie. Bohdan Zadura zapytany o to, jak należy go rozumieć przeczytał jego autointerpretację (jest ona dostępna na stronie Biura literackiego). Ostatnim z tekstów, jakie pojawiły się tego wieczoru, był wiersz „Matka Odchodzi”, tekst podzielony na dwie części. W pierwszej znajdują się rozmyślenia na temat Międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego, a w drugiej refleksje o Matce, i jej społecznej roli, zakończone modlitwą do „Mamy Chrystusowej”.

  Spotkanie skończyło się, było krótkie, wydawać się mogło, że za krótkie, patrząc przez pryzmat

wcześniejszych pogotowi, jednak te kilkadziesiąt minut wystarczyło na wyczerpanie tematu, a ja

wróciłem na zimny, wrocławski rynek.

Marcin Śledziński

Dystans i ironia

Zapoznając się z najnowszym tomikiem poezji Bohdana Zadury ,,Zmartwychwstanie Ptaszka”, łatwo zauważyć, iż jest to dzieło pod względem formy niejednorodne, również poniekąd niekonwencjonalne. Realizując swą autorską koncepcję, poeta przeplata ze sobą krótkie, jedno bądź kilkuwersowe wiersze z utworami długim, zyskującymi niemal rangę poematu. Zapiski swoich sennych urojeń umieszcza obok relacji z rzeczywistych zdarzeń, a momentami również rezygnuje z klasycznej kompozycji wiersza, by niektóre utwory zapisać w prostszej, prozatorskiej formie. Wszystkie te nietypowe zestawienia nie sprawiają jednak wrażenia dysharmonii, wręcz przeciwnie: idealnie ze sobą współgrają, tworząc pełny i spójny obraz.

Zadura w swoich wierszach w krytyczny subiektywny sposób opisuje otaczającą go rzeczywistość, zachowując do niej dystans graniczący z nieufnością. Zwraca uwagę na różne aspekty ludzkiej natury podporządkowanej specyfice naszych czasów. Dostrzega przy tym liczne wady i paradoksy obrazu życia narzuconego nam przez współczesność. Łączy to wszystko z lekko drwiącym poczuciem humoru, naznaczając swoje utwory dostrzegalną rysą egzystencjalnej goryczy.


Warto również zauważyć, że myśli przewodnie utworów tego tomiku często pozbawione są utrudniających ich zrozumienie zbędnych zawiłości. Choć ów przekaz wydaje się jednoznaczny, to w jego pozornej prostocie tkwi niezwykła błyskotliwość. Tę właśnie trafność spostrzeżeń autora oraz całkiem przystępny, choć mądry i niebanalny sposób ich ukazania należy zauważyć i docenić w najnowszym dziele Zadury, oddając należny szacunek mistrzowi pisarskiego rzemiosła.

                                                                                                                                                                               Urszula Drwęcka

Bookcrossing

Autor zdjęcia: Katarzyna Czerniak

Wolna książka we Wrocławiu

   Bookcrossing to idea, która narodziła się w 2001 roku w USA. Jest to darmowe przekazywanie książek innym ludziom, poprzez pozostawianie ich w miejscach publicznych, a przez to promowanie czytelnictwa.

   W Polsce największym portalem traktującym o zjawisku książki w podróży jest strona bookcrossing.pl, założona przez Macieja Ślużyńskiego i Lechosława Gawrońskiego. Pozwala ona na rejestrację książki poprzez specjalny numer, a dzięki temu jej łatwiejszą identyfikację. Poza tym w całym kraju organizowane są liczne akcje promujące tę ideę, a miasta fundują specjalne skrzynki na książki w najpopularniejszych miejscach, m.in. Łódź, Poznań czy Wrocław.

   We Wrocławiu posiadamy pięć oficjalnych skrzynek: w rynku, na pergoli, na dworcu
Głównym, w Ogrodzie Botanicznym i Pasażu Grunwaldzkim. Poza nimi książki można
zostawiać też w niektórych bibliotekach czy ośrodkach naukowych.

   Jeśli mam oceniać sam pomysł akcji, to jest on na szóstkę. Wizja darmowego obcowania z
literaturą, bez jakichkolwiek ograniczeń, jest niezwykle kusząca. Niestety, rzeczywistość
maluje się w szarych barwach. Oficjalne skrzynki są puste, nieco lepiej sytuacja wygląda
w bibliotekach, ale i tam brakuje ciekawszej lektury, a skoro i tak musimy się do niej udać,
to dlaczego nie korzystać z jej znacznie szerszych zasobów? Minusem tej akcji jest brak w
wyznaczonych do tego celu miejscach książek, bo jak wymieniać książki skoro ich nie ma?

   Jedną z przyczyn niewątpliwie są ludzie, którzy zabierają lektury, bez pozostawiania
własnych, drugą jest nadal słabe rozpropagowanie akcji, osobiście usłyszałem o niej
pierwszy raz przy okazji pisania tego artykułu. Być może gdyby zainwestowano w reklamę,
zorganizowano happeningi oraz stopniowo dostarczano książki, które zalegają w magazynach
księgarni, ten stan by się zmienił. Akcja zawodzi jednak i od strony technicznej. Portal internetowy jest niefunkcjonalny. Przykładowo: wyszukiwarka cofa do strony głównej, a same półki często istnieją jako losowy ciąg znaków lub ich położenie jest zbyt ogólne (np. „w centrum”), co sprawia wrażenie braku moderacji serwisu.

   Co do przyszłości, myślę, że inicjatywa potrzebuje jeszcze paru lat ciężkiej pracy i
innowacyjnych pomysłów, np. finansowanie zakupu książek poprzez umieszczanie reklam na
okładkach. Nie mniej jednak na uznanie zasługuje wszystko, co ma przyczynić się do wzrostu
poziomu czytelnictwa.

Marcin Śledziński